KORONAWIRUS – KONTRAKTY A SIŁA WYŻSZA

Wybuch epidemii i rozprzestrzenianie się koronawirusa oraz jego wpływ na zdrowie publiczne, życie ludzkie i działalność gospodarczą budzą coraz większe obawy. Wielu przedsiębiorców stanęło przed koniecznością kompletnej reorganizacji przedsiębiorstw, co niewątpliwie stanowi istotne ograniczenie w zakresie terminowego wykonywania kontraktów. Nasuwa się zatem pytanie jak zaradzić konsekwencjom związanym z wybuchem epidemii, by w przyszłości uniknąć odpowiedzialności za nieterminowe wykonanie umów.

Naprawienie szkody

Zgodnie z art. 471 k.c. dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.

Stan epidemii i związane z tym ograniczenia stanowią okoliczności, których przedsiębiorcy nie mogli przewidzieć, co wskazuje na brak ich winy w wykonaniu zobowiązań, a konsekwencji – na brak odpowiedzialności. Jak jednak zapobiec roszczeniom drugiej strony, zanim dojdzie do powstania szkody z racji niewykonania lub nienależytego zobowiązania?

W umowach cywilnoprawnych powszechnie stosowane są zapisy dotyczące siły wyższej  (vis major) jako forma zabezpieczenia się przed roszczeniami drugiej strony. Brak definicji legalnej siły wyższej w kodeksie cywilnym sprawia, że jej pojęcie jest odmiennie precyzowane, jednak w istocie oznacza ono nieprzewidywalne zdarzenie zewnętrzne, którego strony nie mogły przewidzieć, i któremu nie mogły zapobiec.

Powołanie się na siłę wyższą może przynieść korzyści stronie, która nie jest w stanie wywiązać się z umowy. Strona taka nie może ponosić odpowiedzialności kontraktowej za szkodę powstałą w związku z niewykonaniem lub nienależytym wykonaniem umowy. Zasadne jest zatem domaganie się zmian terminów dostaw lub innych postanowień umów. Ważne, aby powiadomić kontrahenta o wystąpieniu siły wyższej i następstw z tym związanych. Istotna jest również weryfikacja umowy w celu sprawdzenia czy zawiera ona definicję siły wyższej lub postępowanie w przypadku wystąpienia siły wyższej

Możliwości rozwiązania lub zmiany umowy

Alternatywą może być również wystąpienie do sądu o oznaczenie sposobu wykonania zobowiązania. Jak wskazuje bowiem art. 3571 k.c. Jeżeli z powodu nadzwyczajnej zmiany stosunków spełnienie świadczenia byłoby połączone z nadmiernymi trudnościami albo groziłoby jednej ze stron rażącą stratą, czego strony nie przewidywały przy zawarciu umowy, sąd może po rozważeniu interesów stron, zgodnie z zasadami współżycia społecznego, oznaczyć sposób wykonania zobowiązania, wysokość świadczenia lub nawet orzec o rozwiązaniu umowy. Rozwiązując umowę sąd może w miarę potrzeby orzec o rozliczeniach stron, kierując się zasadami określonymi w zdaniu poprzedzającym. Oznacza to możliwość zmiany zawartej umowy w przypadku wystąpienia zdarzeń, których strony nie brały pod uwagę przy kształtowaniu jej treści.

Jak wskazuje orzecznictwo „… Poprzez “nadzwyczajną zmianę stosunków” rozumieć należy taki stan rzeczy, który zdarza się rzadko, a jednocześnie jest niezwykły, niebywały, wyjątkowy, normalnie niespotykany. Jako przykłady zdarzeń powodujących nadzwyczajną zmianę stosunków wskazuje się epidemie, operacje wojenne, strajki generalne, różnego rodzaju klęski żywiołowe, nadzwyczajną, szczególnie głęboką zmianę sytuacji gospodarczej, objawiającą się hiperinflacją, gwałtownym spadkiem dochodu narodowego, masowymi upadłościami przedsiębiorstw…” (Wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 7 grudnia 2018 r.)

W celu uzyskania szczegółowych informacji skontaktuj się z prawnikiem, który odpowie na wszelkie pytania dotyczące rozwiązań prawnych związanych z epidemią koronawirusa, w tym tarczy antykryzysowej.

Inne aktualnośći

PRAWO PRACY A KORONAWIRUS PRZESTÓJ ZAKŁADU PRACY

Epidemia koronawirusa zrodziła konieczność reorganizacji wielu przedsiębiorstw. Z uwagi na panujące ograniczenia, wielu pracowników zostało oddelegowanych do domów, tracąc w konsekwencji możliwość wykonywania pracy. Wskazujemy jakie uprawnienia przysługują pracownikowi w przypadku wystąpienia przestoju w zakładzie…

WNIOSEK O ZWOLNIENIE ZE SKŁADEK ZUS TARCZA ANTYKRYZYSOWA

Przepisy tzw. Tarczy Antykryzysowej, związane z epidemią koronawirusa w Polsce przewidują możliwość umorzenia składek na ubezpieczenia społeczne dla niektórych przedsiębiorców. Przepisy zakładają umorzenie składek za okres od 1 marca 2020 r. do dnia 31 maja…



Kontakt

TELEFON

 

+ 48 698-683-893

+ 48 61 855 28 73

 

E-MAIL

 

[email protected]

[email protected]

ADRES

 

Kancelaria Adwokacka Adam Antkowiak

ul. Stary Rynek 77 lokal I piętro, 61-760 Poznań;

Filia:

ul. Powstańców Wlkp. 2,62-045 Pniewy

 

W wyjątkowych sytuacjach, w razie  szczególnej potrzeby jesteśmy gotowi zorganizować spotkanie w miejscu dogodnym dla Klienta – dla usług, które świadczy nasza kancelaria prawna Poznań nie jest jednym obszarem działania.